Cechy charakteru i osobowości: pozytywne i negatywne [Lista]

Cechy charakteru to zbiór cech związanych ze stroną psychiczną człowieka, które składają się na jego charakter (i pośrednio osobowość) oraz świadczą o jego indywidualności. Możemy je poznać i zrozumieć przez zachowanie, podejście do życia czy działanie w konkretnej sytuacji.

 

Zrozumienie i znajomość własnych cech charakteru i cech osobowości może Ci pomóc w karierze, relacjach z innymi i z samym sobą. Ale psychika ludzka jest pełna zawiłości i zagadek — dlatego warto liznąć odrobinę teorii i poznać podstawowe pojęcia. Oprócz tego w artykule znajdziesz listy negatywnych i pozytywnych cech charakteru, które pomogą Ci np. we wpisaniu ich do CV.

 

Stwórz skuteczne CV w kilka minut. Wybierz profesjonalny szablon CV i szybko wypełnij wszystkie sekcje CV dzięki gotowym treściom do wstawienia i wskazówkom ekspertów.

 

kreator cv

 

Kreator CV online LiveCareer to narzędzie, w którym najszybciej stworzysz profesjonalne CV i pobierzesz je jako PDF lub DOC.

 

Stwórz CV teraz

 

Czym różni się osobowość od charakteru?

 

Cechy charakteru i, charakter w ogóle, to pojęcia głównie stosowane potocznie — w psychologii częściej mówi się o osobowości czy też o temperamencie. Badaniem tych zjawisk zajmuje się dziedzina nazywana psychologią różnic indywidualnych. 

 

O różnicach jednostkowych w obrębie poszczególnych gatunków, w tym również człowieka, jako pierwszy mówił Karol Darwin, twórca teorii ewolucji, natomiast za pioniera psychologii różnic indywidualnych uznaje się angielskiego naukowca Francisa Galtona. 

 

W niej wykorzystuje się właśnie pojęcie cechy, czyli stałej (i dziedzicznej) predyspozycji do konkretnych zachowań u każdego człowieka, która odróżnia go od innych i jest bazową kategorią do opisu ludzkiej osobowości. Stąd też właśnie w codziennym życiu mówi się o cechach charakteru. 

 

Różnice pomiędzy charakterem a osobowością są subtelne, a oba terminy w codziennym życiu często wykorzystywane są zamienienie. Ale aby dobrze zrozumieć zagadnienie cech charakteru i cech osobowości, warto zastanowić się nad tymi dwoma pojęciami. 

 

Osobowość to zbiór cech, które warunkują tożsamość i spójność zachowania konkretnego człowieka. Na jej ukształtowanie wpływają nasze geny oraz środowisko, w którym się wychowujemy. Osobowość i jej cechy są stałe i niezmienne.

 

Natomiast charakter jest bardziej płynny i czasami zależny od sytuacji, w jakiej znajdzie się dana osoba. Często wiąże się np. z wartościami moralnymi czy przekonaniami konkretnego człowieka. To znaczy, że możemy pracować nad jego cechami i dążyć do ich rozwoju. W psychologii charakter jest jedną z części osobowości.

 

Oczywiście w psychologii nie istnieje jedna i jedyna słuszna wykładnia opisująca osobowość i charakter ludzi. Najczęściej stosowane modele, to tzw. leksykalny, jako pierwszy opisany przez Raymonda Cattella i psychometryczny (tzw. Wielka Piątka) Paula Costy i Roberta McCrae. 

 

Ten drugi, zwany również pięcioczynnikowym modelem osobowości, jest pomocny w wyodrębnieniu cech osobowości i zrozumienia różnicy pomiędzy nimi a cechami charakteru. 

 

Czym są cechy charakteru? 

 

Obecnie wielu badaczy jest sceptycznych wobec koncepcji cech charakteru — pokazują, że różni ludzie, zależnie od sytuacji, w której się znaleźli, zachowują się zupełnie inaczej, w związku z czym trudno jest wyodrębnić stałe cechy charakteru. Świadczą o tym m.in. eksperyment Millgrama i słynny eksperyment więzienny.

 

W związku z tym trudno definitywnie zakwalifikować niektóre cechy charakteru jako jednoznacznie pozytywne czy też negatywne, ponieważ w niektórych sytuacjach okażą się korzystne, a w innych mogą przysporzyć nam problemów. Niektóre cechy charakteru będą przez obserwatorów zupełnie inaczej oceniane, np. zależnie od płci.

 

Aby już dłużej nie komplikować sprawy i odejść od teoretycznych rozróżnień w stronę praktyki, przygotowałam listę negatywnych i pozytywnych cech charakteru:

 

Dobre (pozytywne) cechy charakteru — lista

 

  • Altruizm
  • Ambicja
  • Asertywność
  • Ciekawość
  • Cierpliwość
  • Dobroduszność
  • Gościnność
  • Grzeczność
  • Kreatywność
  • Lojalność
  • Odpowiedzialność
  • Odwaga
  • Optymizm
  • Przezorność
  • Punktualność
  • Roztropność
  • Skromność
  • Szczerość
  • Uczciwość
  • Uprzejmość
  • Wielkoduszność
  • Wyrozumiałość
  • Wytrwałość
  • Zaangażowanie

 

Złe (negatywne) cechy charakteru — lista

 

  • Arogancja
  • Bezczelność
  • Chciwość
  • Chytrość
  • Cynizm
  • Egoizm
  • Fanatyzm
  • Lekkomyślność
  • Naiwność
  • Niecierpliwość
  • Nieuczciwość
  • Niewierność
  • Pesymizm
  • Próżność
  • Skąpstwo
  • Tupet

 

Czym są cechy osobowości?

 

Skoro osobowość jest zasadniczo niezmienna i związana z genami, to również jej cechy będą niezmienne. Stąd też możliwe jest opracowanie modeli osobowości i wskazanie stałych jej czynników, możliwych do odnalezienia w każdym z nas. 

 

Cechy osobowości możemy zatem zdefiniować jako stałe i niezmienne, charakterystyczne dla konkretnego człowieka składowe części osobowości, które nadają spójność jego zachowaniu. 

 

Oto lista czynników (cech) osobowości, według wyżej wspomnianej Wielkiej Piątki:

 

Cechy osobowości — przykłady:

 

  • Neurotyczność
  • Otwartość na doświadczenie
  • Ugodowość
  • Sumienność
  • Ekstrawersja

 

Inny, również składający się z pięciu czynników, model osobowości opracował polski badacz Piotr Szarota. Jego teoria opiera się na tzw. Polskiej Liście Przymiotnikowej (PLP). Do każdego z czynników można przyporządkować 12 przymiotników, opisujących cechy charakteru.

 

Cechy osobowości według modelu PLP:

 

  • Ugodowość
  • Sumienność
  • Dynamiczność
  • Pobudliwość
  • Intelekt

 

Wiemy już, jak można zdefiniować cechy charakteru i cechy osobowości. Teraz warto zobaczyć, jak wykorzystać tę wiedzę w praktyce, np. w planowaniu swojej kariery i pisaniu CV

 

Dobre podsumowanie zawodowe w CV potrafi przekonać rekrutera. Nie musisz nic wymyślać od nowa: wybierz podsumowanie napisane przez ekspertów i dostosuj do siebie w kreatorze CV LiveCareer.

 

Stwórz CV terazkreator cv

 

Cechy charakteru i cechy osobowości w życiu zawodowym

 

Czy cechy charakteru i cechy osobowości mają wpływ na nasze życie zawodowe i powodzenie w karierze? Intuicja podpowiada, że tak — i słusznie. Nie musimy się jednak opierać jedynie na intuicji. 

 

Badania pokazują, że cechy osobowości skorelowane są z powodzeniem zawodowym. Ale, jak już wiemy, są one niezmienne i niezależne od nas. 

 

Natomiast nad cechami charakteru (związanymi z umiejętnościami miękkimi) możemy pracować, podobnie jak nad kompetencjami specjalistycznymi (twardymi). A wielu pracodawców i HR managerów przywiązuje do nich wagę i oczekuje konkretnych cech od kandydatów. Oto cechy charakteru cenione przez pracodawców (m.in. według raportu What Employers Want National Institute of Adult Continuing Education).

 

Cechy charakteru cenione przez pracodawców 

 

  • pozytywne nastawienie
  • komunikatywność
  • rozwiązywanie problemów
  • współpraca
  • ciekawość
  • szczerość
  • odporność na stres i umiejętność pracy pod presją
  • kreatywność
  • zdolność adaptacji

 

Płynie z tego jeden wniosek — skoro firmy szukają kandydatów z określonymi cechami charakteru, warto je wpisać do curriculum vitae i wspomnieć w liście motywacyjnym. Oczywiście tylko w sytuacji, jeśli rzeczywiście je masz. Kłamstwo w CV to głupi pomysł, zwłaszcza że wielu pracodawców ceni szczerość i uczciwość.

 

Cechy charakteru w CV warto wpisać w sekcji z umiejętnościami przy kompetencjach miękkich. Ten element CV najlepiej umieść wysoko w dokumencie, tak aby od razu rzucił się w oczy — np. tuż pod podsumowaniem zawodowym albo doświadczeniem

 

Zobacz, jak dobrze to zrobić:

 

Umiejętności miękkie i cechy charakteru

  • kreatywność
  • odporność na stres
  • umiejętność pracy w zespole
  • pozytywne nastawienie do pracy
  • otwartość 
  • rozwiązywanie problemów
  • zaangażowanie

 

Podstawowa wiedza z zakresu psychologii może więc Ci pomóc w zrozumieniu własnych cech osobowości i charakteru. Dzięki temu w życiu zawodowym masz szansę podejmować bardziej świadome decyzje i rozwijać się w określonym kierunku — zgodnie z własnymi predyspozycjami i preferencjami. 

 

Twój list motywacyjny napisze się sam — jeśli skorzystasz z kreatora listu motywacyjnego LiveCareer. Wybierz profesjonalny szablon, odpowiedz na kilka prostych pytań, a program jednym kliknięciem wygeneruje dla Ciebie profesjonalny list do pracy.

 

kreator listu motywacyjnego

 

Stwórz list motywacyjny teraz

 

Masz jeszcze jakieś pytania związane z cechami charakteru i cechami osobowości? Zostaw komentarz pod artykułem. Chętnie poznam Twoją opinię i Ci odpowiem.

Oceń ten artykuł: cechy charakteru
Średnia: 5 (4 oceny)
Dziękujemy za ocenę naszego artykułu!
Małgorzata Sury
Małgorzata Sury

O autorze

Ekspertka ds. kariery portalu LiveCareer. W swoich artykułach porusza tematy związane z szukaniem pracy, tworzeniem skutecznych CV i listów motywacyjnych oraz przygotowaniem do rozmów kwalifikacyjnych. Pisząc, kieruje się wiedzą z zakresu psychologii i socjologii. Jej misją jest pomóc Ci znaleźć pracę i osiągnąć satysfakcję zawodową.

Chcesz stworzyć skuteczne CV?

Wypróbuj kreator CV za darmo