1. Badanie alkomatem w pracy 2024 - kontrola trzeźwości

Badanie alkomatem w pracy 2024 - kontrola trzeźwości

Żaneta Spadło
Zaktualizowano:

Piszą o nas:

Badanie alkomatem w pracy w celu sprawdzenia trzeźwości pracownika jest możliwe — ale tylko za jego zgodą lub przez uprawnione do tego służby (np. policję).

Jak dokładnie brzmią przepisy o badaniu trzeźwości pracownika w 2024 roku? Co grozi pracownikowi za przyjście do pracy pod wpływem alkoholu i czy pracodawca jest za niego odpowiedzialny? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdziesz w tym artykule.

Stwórz skuteczne CV w kilka minut. Wybierz profesjonalny szablon CV i szybko wypełnij wszystkie sekcje CV dzięki gotowym treściom do wstawienia i wskazówkom ekspertów.

Stwórz CV teraz

Kreator CV online LiveCareer to narzędzie, w którym najszybciej stworzysz profesjonalne CV i pobierzesz je jako PDF lub DOC.

1. Badanie alkomatem w pracy 2024 — prawa i obowiązki pracodawcy

Obowiązkiem pracodawcy jest dbanie o bezpieczeństwo pracowników w zakładzie pracy. Reguluje to Kodeks pracy w art. 94:

Art. 94. Pracodawca jest obowiązany w szczególności: 

(...)

4) zapewniać bezpieczne i higieniczne warunki pracy oraz prowadzić systematyczne szkolenie pracowników w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy (...). 

Praca pod wpływem alkoholu stanowi poważne naruszenie zasad BHP. W ten sposób pracownik może bowiem zrobić krzywdę zarówno sobie, jak i innej osobie oraz narazić pracodawcę na dodatkowe koszty.

Dlatego gdy pracodawca podejrzewa, że pracownik jest nietrzeźwy, może zarządzić badanie alkomatem w pracy. Jednak w tym celu musi otrzymać zgodę podwładnego — w przeciwnym razie byłoby to poważne naruszenie praw pracownika.

Należy również pamiętać, że pracodawca nie może dopuścić do pracy osoby, co do której podejrzewa, że jest pod wpływem alkoholu. Takie działanie byłoby niezgodne z ustawą z dn. 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi:

Art. 17. 1. Kierownik zakładu pracy lub osoba przez niego upoważniona mają obowiązek niedopuszczenia do pracy pracownika, jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie, że stawił się on do pracy w stanie po użyciu alkoholu albo spożywał alkohol w czasie pracy. Okoliczności stanowiące podstawę decyzji powinny być podane pracownikowi do wiadomości. 

2. Uprawnienia kierownika zakładu pracy, o którym mowa w ust. 1, służą również organowi nadrzędnemu nad danym zakładem pracy oraz organowi uprawnionemu do przeprowadzenia kontroli zakładu pracy. 

3. Na żądanie kierownika zakładu pracy, osoby przez niego upoważnionej, a także na żądanie pracownika, o którym mowa w ust. 1, badanie stanu trzeźwości pracownika przeprowadza uprawniony organ powołany do ochrony porządku publicznego. Zabiegu pobrania krwi dokonuje osoba posiadająca odpowiednie kwalifikacje zawodowe. Do badania stanu trzeźwości stosuje się przepisy, wydane na podstawie art. 47 ust. 2.

Jak widzisz — badanie alkomatem w pracy to tylko jedna z możliwości. Trzeźwość pracownika można bowiem określić również na podstawie krwi pobranej przez uprawnioną do tego osobę (np. pielęgniarkę).

A jeśli pracownik nie zgodzi się na wykonanie badania, pracodawca może wezwać uprawnione do tego służby (np. policję) — wówczas pracownik będzie zmuszony poddać się kontroli.

Co istotne, badanie trzeźwości pracownika zaleca się wykonać również w razie wypadku przy pracy, o ile dany pracownik w nim uczestniczył. Takie badanie można przeprowadzić alkomatem, z krwi lub moczu. A niewykonanie go — nawet jeśli pracownik był trzeźwy — sprawi, że utraci on prawo do ubezpieczenia wypadkowego.

W związku z planowaną nowelizacją Kodeksu Pracy, w 2023 r. pracodawca będzie mógł prowadzić prewencyjne kontrole trzeźwości pracowników — nie tylko w przypadku podejrzenia. Co więcej, możliwe będą również kontrole osób pracujących zdalnie, jak też zatrudnionych w ramach umów zlecenie i B2B. Ostateczny kształt ustawy nie jest jednak jeszcze znany.

Nie musisz mieć doświadczenia w pisaniu CV. W kreatorze CV LiveCareer znajdziesz gotowe treści dla dowolnej branży i stanowiska, które wstawisz w CV jednym kliknięciem.

Stwórz CV terazkreator cv

2. Badanie trzeźwości pracownika 2024 — konsekwencje

Jeśli badanie alkomatem w pracy da wynik pozytywny, na pracownika czekają przykre konsekwencje.

Najpoważniejszą karą za pracę pod wpływem alkoholu może być tzw. zwolnienie dyscyplinarne — czyli rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. A to oznacza m.in. utratę prawa do dni wolnych na poszukiwanie pracy oraz zasiłku dla bezrobotnych, a także problemy ze znalezieniem pracy w przyszłości.

Lżejszymi konsekwencjami za pozytywny wynik badania alkomatem w pracy mogą być:

  • upomnienie pisemne lub ustne
  • nagana
  • kara pieniężna.

Niestety — z naszego badania o lojalności w pracy z 2021 roku wynika, że aż 29% Polaków piło alkohol w trakcie pracy (w tej grupie znalazło się 20% badanych kobiet i aż 39% mężczyzn). A to zaburza koncentrację i zwiększa ryzyko wypadków przy pracy.

Dlatego zachowanie trzeźwości w miejscu pracy to jeden z podstawowych obowiązków pracownika. Warto pamiętać, że praca pod wpływem alkoholu jest złamaniem tego obowiązku oraz poważnym naruszeniem norm społecznych.

3. Badanie alkomatem w pracy bez zgody pracownika — nowe przepisy

Obecnie badanie trzeźwości pracownika bez jego wyraźnej zgody jest niemożliwe. Również wyroki sądowe wskazują, że wyrywkowe badanie alkomatem w pracy losowych pracowników stanowi naruszenie ich dóbr osobistych.

Ten problem ma rozwiązać planowana nowelizacja Kodeksu pracy. Nowe przepisy mają zezwalać pracodawcom na wyrywkowe i prewencyjne badanie pracowników na obecność alkoholu i innych substancji odurzających w organizmie.

We wstępnym projekcie przewidziano dwa tryby niedopuszczenia pracownika do wykonywania obowiązków służbowych:

  • gdy istnieje uzasadnione podejrzenie pracodawcy, że pracownik znajduje się pod wpływem alkoholu lub podobnie działających substancji, a przeprowadzenie badania jest niemożliwe
  • gdy prewencyjne badanie trzeźwości lub na obecność innych środków odurzających da wynik pozytywny.

Jednak na razie nie wiadomo, kiedy nowe przepisy wejdą w życie.

Twój list motywacyjny napisze się sam — jeśli skorzystasz z kreatora listu motywacyjnego LiveCareer. Wybierz profesjonalny szablon, odpowiedz na kilka prostych pytań, a program jednym kliknięciem wygeneruje dla Ciebie profesjonalny list do pracy.

Stwórz list motywacyjny teraz

Przejdź do kreatora listukreator listu motywacyjnego

Zobacz też wzór listu motywacyjnego dla swojego zawodu.

A czy Ty miałeś robione badanie alkomatem w pracy? Co sądzisz o przepisach o zachowaniu trzeźwości w miejscu pracy? Napisz komentarz pod tym artykułem.

Jak sprawdzamy treści na LiveCareer?

Nasz zespół sprawdził ten artykuł pod kątem zgodności z procesem redakcyjnym LiveCareer.pl. Dzięki temu porady naszych ekspertów są spójne z aktualnymi standardami i trendami w pisaniu CV oraz listów motywacyjnych. Zaufało nam już ponad 10 milionów kandydatów, którym pomogliśmy zdobyć wymarzoną pracę. Przygotowanie każdego z artykułów jest poprzedzone uważną analizą dostępnych raportów i badań, aby nasze treści odpowiadały na aktualne potrzeby rynku pracy.

O autorze

Żaneta Spadło
Żaneta Spadło

Żaneta Spadło jest ekspertką ds. kariery i pisarką, cytowaną m.in. przez Forbes Woman Polska, Rzeczpospolitą, PulsHR, Polską Agencję Prasową, Polskę Press, Dzień Dobry TVN i Puls Biznesu. Jako absolwentka dziennikarstwa i medioznawstwa na Uniwersytecie Warszawskim oraz dziennikarstwa i komunikacji społecznej na Uniwersytecie Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, od ponad 10 lat działa w marketingu i mediach. Od 2019 roku Żaneta pisze oparte na eksperckiej wiedzy, badaniach i własnym doświadczeniu artykuły poradnikowe z zakresu szukania pracy, pisania dokumentów aplikacyjnych, prawa pracy i autoprezentacji, zgodne z oficjalnymi wytycznymi LiveCareer. W 2021 roku napisała kompleksowy e-book dla czytelników LiveCareer, zatytułowany „Jak napisać świetne CV i dostać pracę”.

Obserwuj nas

Oceń ten artykuł:

Badanie alkomatem w pracy

Średnia:

Dziękujemy za ocenę naszego artykułu!
0  (0 ocen)

Chcesz stworzyć skuteczne CV?

Wypróbuj kreator CV za darmo
Skuteczne CV

Podobne artykuły

Piszą o nas: